Jakie korzyści zdrowotne daje pływanie

zdrowie.med.pl 9 godzin temu
Zdjęcie: Baseny sportowe w Termach Maltańskich


Pływanie należy do najbardziej wszechstronnych form aktywności fizycznej dostępnych człowiekowi. W przeciwieństwie do innych sportów, treningi w wodzie angażują niemal wszystkie grupy mięśniowe, jednocześnie odciążając stawy od nadmiernego nacisku. Woda zapewnia naturalny opór, który intensyfikuje wysiłek bez ryzyka kontuzji charakterystycznych dla aktywności na lądzie.

Regularne treningi w wodzie wpływają pozytywnie na cały organizm – od układu krążenia i oddechowego, przez mięśnie i kości, aż po korzyści dla zdrowia psychicznego. Badania naukowe potwierdzają skuteczność pływania w profilaktyce i leczeniu wielu schorzeń cywilizacyjnych. Lekarze często zalecają pływanie jako formę rehabilitacji po urazach, w terapii chorób przewlekłych oraz jako metodę wzmacniania ogólnej kondycji fizycznej i psychicznej.

Wpływ na układ kostno-stawowy

Podczas pływania ciało pozostaje w wodzie całkowicie odciążone, co zwiększa ruchomość i elastyczność stawów. Wyporność wody eliminuje obciążenie grawitacyjne, które w typowych warunkach może ograniczać zakres ruchu. Organizm człowieka znajdujący się w wodzie może wykonywać większą liczbę dłuższych ruchów niż w przypadku aktywności na powietrzu. Te adekwatności czynią pływanie nieodzownym elementem rehabilitacji po urazach stawów kolanowego czy skokowego, a także w terapii artrozy i innych schorzeń degeneracyjnych.

Poszczególne style pływackie mają różne zastosowanie terapeutyczne. Styl dowolny i grzbietowy wpływają na lędźwiowy odcinek kręgosłupa, pomagają w walce ze skoliozą i płaskostopiem. Styl motylkowy wzmacnia mięśnie przykręgosłupowe oraz poprawia koordynację ruchową. Ten rodzaj aktywności kształtuje gorset mięśniowy, który stabilizuje kręgosłup i wspomaga leczenie wad postawy, szczególnie u dzieci i młodzieży.

Korzyści dla układu krążenia

Regularne pływanie wzmacnia serce i układ krążenia. Wodne środowisko wywiera równomierny nacisk na całe ciało, co poprawia powrót żylny i odciąża serce. Badania wykazują, iż osoby pływające trzy razy w tygodniu po 60 minut mają o 26 procent mniejsze ryzyko zawału. Intensywniejszy przepływ krwi wzmacnia naczynia krwionośne i włókna mięśnia sercowego, czyniąc je silniejszymi, elastyczniejszymi i grubszymi, jednocześnie obniżając ciśnienie krwi tętniczej.

Kontakt z wodą pozwala na lepszą kontrolę cholesterolu. Badania Uniwersytetu Toledo potwierdziły, iż pływanie zwiększa poziom dobrego cholesterolu HDL i utrzymuje we adekwatnych granicach zły cholesterol LDL. Szybkie pływanie poprawia metabolizm na wiele godzin po treningu. Pływanie pobudza układ krążenia, dlatego jest wskazane także dla osób po zawale serca oraz cierpiących na nadciśnienie.

Poprawa wydolności organizmu

USA Fitness Association udowodniła, iż pływanie jako dyscyplina sportowa daje więcej korzyści niż inne sporty. Już 30-minutowy trening w wodzie spala więcej kalorii niż aktywności na lądzie przy podobnym poziomie intensywności. Woda zapewnia naturalny opór, który zmusza organizm do zwiększonego wysiłku bez nadmiernego obciążenia stawów.

Pływanie zwiększa także wentylację płuc – maksymalny pobór tlenu może wzrosnąć o 11 procent po dziesięciu tygodniach regularnych treningów. Dla porównania bieg na bieżni poprawia ten parametr jedynie o 1,5 procenta. Równomierne, głębokie oddychanie podczas pływania wzmacnia mięśnie oddechowe i poprawia pojemność życiową płuc. Te korzyści są szczególnie widoczne u osób z chorobami układu oddechowego.

Regeneracja i relaksacja

Pływanie stanowi doskonałą odnowę biologiczną dla mięśni. Podczas wysiłku fizycznego w tkankach gromadzi się kwas mlekowy powodujący zakwasy i uczucie zmęczenia. Rekreacyjne pływanie usuwa te substancje przez usprawnienie krążenia i przyspieszenie procesów metabolicznych. Zmęczony organizm szybciej regeneruje się po wysiłku, a mięśnie odzyskują elastyczność.

Nauka pływania w Termach Maltańskich, fot. termymaltanskie.com.pl

Lekkość ciała w wodzie zapobiega przeciążeniu organizmu i pozwala na dłuższe treningi bez ryzyka kontuzji. Równomierne ruchy w wodzie działają jak naturalny masaż, rozluźniający napięte mięśnie i poprawiając ich ukrwienie. Te adekwatności czynią pływanie idealną formą aktywnego wypoczynku po intensywnych treningach siłowych lub długotrwałej pracy siedzącej.

Wpływ na psychikę

Naukowe badania potwierdziły, iż osoby regularnie pływające rzadziej cierpią na depresję, złość czy niepokój. Rytmiczne ruchy w wodzie i konieczność skoncentrowania się na technice działają jak forma medytacji w ruchu. Wysiłek fizyczny w wodzie wyzwala endorfiny – naturalne hormony szczęścia, które działają także przeciwbólowo.

To naturalny sposób na podniesienie poziomu euforii i poprawę samopoczucia. Pływanie redukuje poziom kortyzolu – hormonu stresu, jednocześnie zwiększając produkcję serotoniny odpowiedzialnej za dobre samopoczucie. Regularna aktywność w wodzie poprawia jakość snu i pomaga w radzeniu sobie z codziennym stresem. Dla wielu osób basen staje się miejscem wyciszenia i odpoczynku od intensywnego trybu życia.

Redukcja masy ciała

Podczas pływania woda tworzy opór wymagający dużej siły do pokonania. Godzinny trening powoduje spalenie około 600 kalorii, jednocześnie rozwijając mięśnie i zmniejszając obwód w talii. Intensywność spalania zależy od stylu pływania – najszybciej kalorie płyną podczas stylu motylkowego i szybkiego kraula.

Pływanie redukuje także cellulit dzięki masującemu działaniu wody na skórę i tkankę podskórną. Zaleca się wykorzystywanie różnych stylów, by pobudzić do pracy całe ciało i ułatwić redukcję tkanki tłuszczowej. Regularne treningi przyśpieszają metabolizm, który pozostaje podwyższony przez kilka godzin po zakończeniu aktywności. To sprawia, iż organizm spala więcej kalorii choćby w spoczynku.

Zastosowanie w medycynie

Pływanie przeciwdziała chorobom cywilizacyjnym i pomaga w ich leczeniu. Schorzenia układu kostno-stawowego, sercowo-naczyniowego czy bóle mięśni to najczęstsze problemy, z którymi pomaga aktywność w wodzie. Fizjoterapeuci wykorzystują adekwatności wody w aquaterapii – specjalistycznej formie rehabilitacji prowadzonej w środowisku wodnym.

Wodne środowisko umożliwia wykonywanie ćwiczeń niemożliwych do realizacji na sali gimnastycznej, co ma szczególne znaczenie dla seniorów i osób po urazach. Wyporność wody pozwala na bezpieczne ćwiczenia choćby osobom z ograniczoną sprawnością ruchową. Temperatura wody w basenie terapeutycznym rozluźnia mięśnie i zmniejsza dolegliwości bólowe. Pływanie jest szczególnie zalecane przy chorobach przewlekłych układu oddechowego, ponieważ wilgotne powietrze nad taflą wody łagodzi objawy astmy i alergii.

Regularne pływanie stanowi kompleksową formę profilaktyki zdrowotnej. Jednocześnie jest to jedna z najbezpieczniejszych aktywności fizycznych, która nie obciąża stawów i może być uprawiana przez osoby w każdym wieku oraz o różnym poziomie sprawności fizycznej.

Artykuł powstał przy współpracy ze Szkołą Pływania Victoria, działającej przy Termach Maltańskich w Poznaniu. Więcej informacji na temat szkoły można uzyskać na stronie https://termymaltanskie.com.pl/szkola-plywania/

dsai (in12), fot. materiały prasowe Termy Maltańskie

Idź do oryginalnego materiału