Międzynarodowy zespół naukowców pod kierownictwem prof. Mario Damiano Toro z Uniwersytetu w Neapolu opublikował w prestiżowym czasopiśmie Eye wyniki badań nad nową metodą leczenia pośredniej postaci zwyrodnienia plamki związanego z wiekiem (AMD). W projekcie uczestniczył również zespół Kliniki Okulistyki Ogólnej Uniwersytetu Medycznego w Lublinie kierowany przez prof. Roberta Rejdaka. Wyniki wskazują, iż przezskórna jonoforeza luteiny może stać się obiecującym kierunkiem terapii pacjentów zagrożonych utratą wzroku.
Skuteczność przezskórnej jonoforezy luteiny
Badanie oceniało bezpieczeństwo i skuteczność przezskórnej jonoforezy luteiny (Transscleral Lutein Iontophoresis – TSLI), czyli nowoczesnej metody umożliwiającej dostarczenie luteiny bezpośrednio do tkanek oka przy wykorzystaniu niewielkiego prądu elektrycznego.
Do analizy włączono 30 oczu u 30 pacjentów z pośrednim AMD oraz pseudodruzami siateczkowatymi. Pacjentów obserwowano przez trzy miesiące, oceniając m.in.: ostrość widzenia, obraz autofluorescencji siatkówki, tomografię OCT, grubość warstwy włókien nerwowych, bezpieczeństwo terapii.
Najważniejsze wyniki
Badanie wykazało, że: nastąpiła istotna poprawa ostrości widzenia już po miesiącu od zabiegu, utrzymująca się również po trzech miesiącach; zwiększył się odsetek pacjentów z wcześniejszym stadium zmian siatkówkowych; zmniejszyła się liczba przypadków bardziej zaawansowanych zmian; poprawiły się niektóre parametry strukturalne siatkówki oceniane w badaniu OCT; nie odnotowano żadnych działań niepożądanych związanych z terapią.
Wnioski autorów
Autorzy podkreślają, iż przezskórna jonoforeza luteiny może być bezpieczną i skuteczną metodą wspomagającą leczenie pacjentów z pośrednią postacią AMD oraz pseudodruzami siateczkowatymi, prowadząc zarówno do poprawy funkcji widzenia, jak i zmian strukturalnych siatkówki.
Choć wyniki są bardzo obiecujące, badacze zaznaczają, iż potrzebne są kolejne badania obejmujące większe grupy pacjentów i dłuższą obserwację kliniczną.
Publikacja ukazała się 24 lipca 2026 r. w czasopiśmie Eye, należącym do grupy wydawniczej Springer Nature i będącym oficjalnym czasopismem The Royal College of Ophthalmologists.
Prof. dr hab. n. med. Robert Rejdak, kierownik Kliniki Okulistyki Ogólnej Uniwersytet Medyczny w Lublinie
– „Zwyrodnienie plamki związane z wiekiem pozostaje jedną z najczęstszych przyczyn utraty widzenia u osób starszych. Dlatego poszukiwanie nowych, bezpiecznych metod spowalniających rozwój choroby ma ogromne znaczenie dla współczesnej okulistyki. Wyniki naszego wieloośrodkowego badania wskazują, iż przezskórna jonoforeza luteiny jest obiecującą metodą terapeutyczną, która może poprawiać zarówno funkcję widzenia, jak i parametry strukturalne siatkówki, przy bardzo dobrym profilu bezpieczeństwa.
Cieszę się, iż Klinika Okulistyki Ogólnej Uniwersytetu Medycznego w Lublinie mogła uczestniczyć w tym międzynarodowym projekcie realizowanym pod kierownictwem prof. Mario Damiano Toro z Uniwersytetu w Neapolu. Tego typu kooperacja pokazuje, jak ważne jest łączenie doświadczeń ośrodków naukowych z różnych państw w poszukiwaniu nowych rozwiązań dla pacjentów zagrożonych utratą wzroku”
Udział polskiego ośrodka w badaniu opublikowanym na łamach czasopisma „Eye” potwierdza, iż polska okulistyka aktywnie uczestniczy w międzynarodowych projektach poszukujących innowacyjnych metod leczenia chorób prowadzących do utraty wzroku. To kolejny przykład skutecznej współpracy europejskich zespołów naukowych, której efektem mogą być nowe możliwości terapeutyczne dla pacjentów na całym świecie.
Źródło: Elfalah M., Borrelli E., Marolo P. i wsp. Short-term efficacy and safety of transscleral lutein iontophoresis in patients with intermediate AMD and reticular pseudodrusen: A retrospective study. Eye (2026). DOI: 10.1038/s41433-026-04731-7.
