Czy plecaki naszych dzieci stają się lżejsze? Najnowszy raport Państwowej Inspekcji Sanitarnej Województwa Warmińsko-Mazurskiego za rok 2025 przynosi optymistyczne wieści, choć wciąż wskazuje obszary wymagające poprawy. Badaniem objęto imponującą grupę 11 463 uczniów z 45 szkół w naszym regionie.
Najlepszy wynik od lat, ale wyzwania pozostają
Dane pokazują wyraźny trend spadkowy. W 2025 roku odsetek uczniów z przeciążonymi plecakami wyniósł 10,6%, co jest najlepszym rezultatem od 2022 roku. Dla porównania, jeszcze rok wcześniej waga tornistra przekraczała normy u 12% badanych.
Zgodnie z zaleceniami Głównego Inspektora Sanitarnego, waga plecaka nie powinna przekraczać 15% masy ciała ucznia. Jak wypadły poszczególne grupy?
- Klasy 8: Tutaj sytuacja wygląda wzorowo – tylko 1,5% uczniów ma zbyt ciężki bagaż.
- Klasy 4: To wciąż grupa „największego ryzyka”. Co piąty czwartoklasista (19,8%) dźwiga nadmierny ciężar, choć i tu odnotowano spadek o 6 punktów procentowych względem ubiegłego roku.
- Niepokojący trend w klasach 1-3: Odnotowano tu niewielki wzrost obciążenia. W przypadku pierwszoklasistów odsetek przeciążeń wzrósł z 13,2% do 16,8%.
Rekordziści na wagach
Statystyki to nie tylko procenty, ale konkretne przypadki, które dają do myślenia. Podczas kontroli odnotowano ekstremalne sytuacje:
- Najcięższy plecak: ważył aż 11,2 kg (uczeń klasy 8).
- Największe obciążenie relatywne: uczeń klasy pierwszej nosił plecak stanowiący blisko 32% jego masy ciała (5,5 kg przy wadze dziecka 17,3 kg). To tak, jakby dorosły mężczyzna nosił codziennie 30-kilogramowy worek cementu!
Co tak naprawdę waży w plecaku?
Inspektorzy sprawdzili, co wypełnia tornistry uczniów. Okazuje się, iż winne są nie tylko podręczniki. Do nadmiernej wagi przyczyniają się:
- Zbędne przedmioty: zabawki, albumy, dodatkowe piórniki i gry.
- Brak selekcji: noszenie książek i zeszytów na przedmioty, których nie ma w danym dniu w planie.
- Napoje: pełne bidony, ciężkie termosy i butelki z wodą.
- Konstrukcja: niektóre puste plecaki są ciężkie same w sobie przez sztywne stelaże.
Dlaczego to takie ważne?
Zbyt ciężki plecak to nie tylko kwestia zmęczenia. Sanepid ostrzega, iż regularne przeciążanie kręgosłupa prowadzi do:
- trwałych wad postawy i bólów pleców,
- ucisku na narządy wewnętrzne i problemów z krążeniem,
- ograniczenia wydolności oddechowej.
Złote zasady dla rodziców i uczniów
Aby chronić zdrowie dzieci, warto wdrożyć kilka prostych zasad rekomendowanych przez GIS:
| Sposób noszenia | Zawsze na obu ramionach, zapięty pas piersiowy. |
| Budowa | Usztywniona ścianka przylegająca do pleców, szerokie szelki. |
| Pakowanie | Ciężkie rzeczy na dnie, lżejsze wyżej; symetryczne rozłożenie. |
| Kontrola | Raz w tygodniu sprawdź z dzieckiem, czy w plecaku nie ma zbędnych rzeczy. |
Pamiętajmy! Szkoły mają obowiązek zapewnić miejsce, w którym uczniowie mogą zostawić część podręczników i przyborów. Warto z tej możliwości korzystać każdego dnia.
źródło: GIS
